De tentoonstelling Wiener Werkstätte Zilver ligt in de lijn van vroegere succesvolle projecten rond Belgisch en Europees zilver uit de art-nouveau- en art-decoperiode.
De Wiener Werkstätte werden in 1903 door architect Josef Hoffmann en schilder Koloman Moser opgericht. Tot 1930 behielden de Wiener Werkstätte hun voorbeeldfunctie voor de Weense zilverproducenten.
Privéverzamelaars en musea uit binnen- en buitenland werken mee aan deze tentoonstelling die Belgisch zilver in een fascinerende internationale context plaatst.
De Wiener Werkstätte werden in 1903 door architect Josef Hoffmann (1870–1956) en schilder Koloman Moser (1869–1918) met financiële ondersteuning van Fritz Waerndorfer opgericht. Voordien had Josef Hoffmann zijn ontwerpen voor tafelzilver door Alexander Sturm en Würbel & Csokally laten uitvoeren. De uitgepuurde ontwerpen van Hoffmann en Moser bereikten ca. 1904 een hoogtepunt qua eenvoud en geometrische abstractie.
Om de functionaliteit van deze voorwerpen met soms bizarre of utopische lijnvoering te documenteren werden ze steevast met hun ingrediënten en/of in gebruik gefotografeerd. De materiaalkeuze was van secundair belang. Voorwerpen konden net zo goed in zilver als in onedel metaal vervaardigd worden. Sporen van bewerking, bijvoorbeeld het hameren, werden niet gewist en vormen vaak de enige versiering op producten van de Wiener Werkstätte. Waar passend worden ornamenten, bij voorkeur kleurrijke halfedelstenen, toegevoegd, maar zeker niet ten koste van het ontwerp.
Ca. 1905/1906 verschuift de focus van het ontwerp van gebruiksgoederen voor het gewone volk naar de ontwikkeling van luxeproducten en worden de voorwerpen vanaf 1905, gelijktijdig met de komst van Carl Otto Czeschka (1878–1960), voorheen ontwerper en professor te Hamburg, meer met naturalistische ornamenten versierd. Gestileerde hartvormige bladmotieven beheersen vanaf dan de ontwerpen van Josef Hoffmann. Ze worden later door andere ontwerpers gekopieerd en geherinterpreteerd.
In 1907 verlaten Koloman Moser en Carl Otto Czeschka de Wiener Werkstätte en worden ze vervangen door Eduard Josef Wimmer-Wisgrill (1882–1961). Tussen 1908 en 1910 worden oudere ontworpen, zowel van gehamerde objecten als gepolijste voorwerpen, terug in productie gebracht.
Nieuwe impulsen komen er met de aanstelling van een nie uwe artistieke directeur in 1915, met name graveur en ontwerper Dagobert Peche (1887–1923), die al sedert 1911 als onafhankelijk ontwerper aan de Wiener Werkstätte verbonden was. Door zijn kennis van het verleden en de inbreng van frisse ideeën van buitenuit raakt frivoliteit opnieuw in de mode. De Wiener Werkstätte behield gedurende de eerste drie decades van de 20ste eeuw zijn voorbeeldfunctie voor de Weense zilverproducenten.
De ontwerpen voor zilver van Josef Hoffmann en Koloman Moser werden o.a. uitgevoerd door de aan de Wiener Werkstätte verbonden edelsmeden Adolf Ebrich, Josef Holi, Josef Hoßfeld, Josef Husnik , Konrad Koch, Alfred Mayer en Josef Wagner.
Om aan de tentoonstelling Wiener Werkstätte Zilver in het Zilvermuseum Sterckshof een extra dimensie toe te voegen ten opzichte van eerdere initiatieven wordt in de expositie en de bijhorende publicatie dieper ingegaan op de invloed van de Wiener Werkstätte op de Belgische interieurkunst en de ontwikkeling van het zilverdesign in het bijzonder. Het Zilvermuseum Sterckshof werkt hiervoor samen met Dr. Werner Adriaenssens, Conservator van de afdeling Decoratieve Kunsten, Kunstnijverheden en Grafische Kunsten van de 20ste eeuw Koninklijke Musea voor Kunst en Geschiedenis (KMKG) Brussel, en Kathleen De Muer, licentiaat geschiedenis en master kunstwetenschappen, die een masterpaper schreef over architect en ontwerper Léon Sneyers (1877–1948).
De impact van het Palais Stocklet en de organisatie van internationale publicaties en tentoonstellingen wordt onder de loep genomen. De ontwerpen en realisaties van bijvoorbeeld architect Albert Van Huffel (1877–1935), zilversmid Joseph Devroye (1892–1975) en beeldhouwer-ontwerper Philippe Wolfers (1858–1929) worden geconfronteerd met zilver van de Wiener Werkstätte.
Voor de tentoonstelling wordt samengewerkt met binnen- en buitenlandse privéverzamelaars en musea (o.a. uit Oostenrijk, Nederland en Duitsland). Een nooit eerder in het buitenland getoonde Oostenrijkse privécollectie vormt samen met bruiklenen uit de collectie Leythe (NL), het Design museum Gent, het Museum für Angewandte Kunst (MAK) en het Wien Museum de hoofdmoot van deze tentoonstelling, waarin Belgisch zilver in een internationale context geplaatst wordt.
