Als we de grensgebieden tussen kunst en design aftasten, kunnen deze zich ten opzichte van elkaar zowel als tegenpolen verhouden, als mekaar ‘omhelzen’. Alles hangt af van het standpunt en de inzichten van de kijker, de gebruiker, hoe die in zijn omgeving ‘staat’. De tentoonstelling FEEL HOME wil een eigenzinnig overzicht geven, soms op een ernstige, vaak ook een ironische manier, van de artistieke productie van de afgelopen 40 jaar.
De tegelijk ernstige en karikaturale sfeer in de documentaire “Koolhaas Houselife” van Ila Bêka en Louise Lemoine, bepaalt in grote mate ook die van de tentoonstelling. Of, hoe een eenvoudige huishoudster een architectonisch icoon interpelleert over zijn werk.
De tentoonstelling FEEL HOME behandelt als intro een aantal historische werken van kunstenaars die op een conceptuele manier hun kritisch wringende relaties verduidelijkten met de thema's die cirkelen rond (t)huis en (binnen)architectuur.
Foto's van Reiner Ruthenbeck documenteren de tentoonstelling/performance “een demonstratie voor het kapitalistische realisme”; het werd de eerste tentoonstelling van Konrad Lueg (die later bekend werd met zijn befaamde galerie Konrad Fischer in Düsseldorf) met Gerhard Richter die plaats vond in een meubelwinkel in Düsseldorf in 1963. De kunstenaars stelden zichzelf tentoon in de meubels die ze op witte sokkels plaatsten. Het werd een actie van groot belang die de ideologie van dat moment, waarin oost en west regelrecht tegenover elkaar stonden, liet kantelen in een tijdelijke performance waarin de kunstenaar werd voorgesteld als koopwaar achter winkelglas.
Van de befaamde Amerikaanse kunstenaar Gordon Matta-Clark (1943-‘78) tonen we een aantal origineel door de kunstenaar ingelijste foto's van het meesterwerk dat hij realiseerde in Antwerpen. In 1977 – het jaar waarin Rubens 400 zou zijn geworden – kon Gordon Matta-Clark een leegstaand pand in de buurt van het Steen in Antwerpen gebruiken voor zijn bekende insnijdingen. Het huis als een blad papier waarbij - net zoals met een schaar - het gebouw werd gestript met vooraf bepaalde gaten en uitsnijdingen waarin en waarlangs het licht de vrije loop kreeg. We tonen naast de originele foto's ook een video waarop Gordon Matta-Clark aan het werk is te zien.
Stev Steenhoudt (1942-‘73) is binnen de geschiedschrijving van de Belgische kunst helemaal vergeten en helemaal ten onrechte. Stev Steenhoudt was een Antwerpse kunstenaar die in late jaren 60 een atelier deelde met onder anderen Fred Bervoets en Wilfried Pas. Hij wordt “incrowd” wel eens beschouwd als de Belgische Gordon Matta-Clark avant-la-lettre, omdat hij ook stukken uit een gebouw sneed waarin hij verbleef, zoals dat gebeurde in de zogenaamde “Bakkerij” in Antwerpen en in een huis in Oostende. Hij blijft omwille van zijn tragische biografie een mythische figuur binnen de Belgische kunstcontext. Iemand die ook fantastisch kon tekenen, in de jaren zestig een aanhanger was van zacht provocerende performances, en die hield van het visualiseren van utopische gedachten en dromen zoals op eigen kracht te willen vliegen...
De Antwerpse kunstenaar/architect Luc Deleu (1944) blijft een carrière lang een kunstenaar die op een dwarse manier blijft acteren/ageren binnen de quasi hegemonie en consensus binnen de architectuur en stedenbouw. Of zijn werk nu als kunst wordt beschouwd of niet; het draagt betekenis in zich en tekens van “utopie” die het samenleven moet verbeteren door deels de architectuur terug te geven aan de mens die altijd beschutting zocht in zelf bedachte/gemaakte schuiloorden. Wij tonen van Luc Deleu twee foto's van zijn camper “Mobile Medium Architecture Promotion” (1970-‘73); een oude ziekenwagen werd omgebouwd tot een mobilhome waarmee Luc Deleu drie jaar op reis ging. Deze camper is een voorloper van de vele mobiele kunstprojecten op wielen waarin niet zelden alleen het esthetische, het romantisch nomadische of het nostalgisch-spectaculaire aan de orde is.
Deze summiere historische toegang tot FEEL HOME maakt de weg vrij naar een ander ankerpunt in deze tentoonstelling: het stadsproject “Chambres d'Amis” van Jan Hoet dat plaats vond in de zomer van 1986. Wij tonen hier de fameuze “Tafel” van Mario Merz en een nieuw gordijn van Jacques Charlier, die ook deelnam aan deze stadsexpo van belang. Een video-interview van Marie Pok en Jan Hoet haalt herinneringen op over dit stadsproject waarin kunst en leven nauw werden verweven door de kunst te laten integreren in de context van de vele woonkamers in evenveel huizen in Gent.
In Het Kabinet is werk te zien van de Duitse kunstenaar Imi Knoebel en van wijlen Donald Judd – beiden als minimalistische exponenten wiens werk hier toch deel uitmaakt van een politiek engagement, zoals bij de bijzonder mooie tafel van Imi Knoebel die verwijst naar “Kinderstern”, zijn project dat ten goede komt van kinderen met aids.
Een nieuwe lamp (!) voor FEEL HOME van de uiterst belangrijke Weense kunstenaar Franz West; een instructie van Liam Gillick uitgevoerd door de curatoren van FEEL HOME, nooit eerder gepresenteerd werk met motieven van interieurs van Jan Van Imschoot en een fantastisch tapijt van Jan De Cock; ze fonkelen de Strombeekse tento-hal op met schoonheid in vorm en betekenissen.
Een recente reeks “mirroring modernism” van Anne-Mie Van Kerckhoven, een fantastische fotoreeks van het Poolse duo Grzeszykowska & Smaga en videofilms van Tony Wu en Fien Muller maken van FEEL HOME een denkruimte waarin tegelijkertijd de gang en stand van zaken binnen de kunst zich aandient.
Dit alles en moois gebeurt bij de centrale projectie van de film “Koolhaas / Houselife” van Ila Bêka & Louise Lemoine, waarin een Zuid-Franse villa van Rem Koolhaas op een op zijn minst ontwapenende manier wordt opgeruimd door een ... verbaasde kuisvrouw.
FEEL HOME biedt ook ruimte aan creaties van jongere kunstenaars en designers.
De bekende Poolse designer Pawel Grobelny bedenkt bijvoorbeeld een nuttige ingreep rond de omgeving van het terras van het cultuurcentrum.
De Belgische, in Londen woonachtige, ontwerper Tuur Van Balen komt zijn project rond duiven uit de doeken doen. Door grondige manipulatie van het duivenvoer zullen deze beestjes in de toekomst geen overlast meer betekenen voor het waardevolle stedelijke patrimonium en zullen ze via het uitscheiden van een zeepachtige substantie bijdragen tot een meer propere urbane omgeving.
Karl Philips (1984), die onlangs na studies in Hasselt werd aangenomen in het HISK in Gent, is met zijn ingrepen heel prominent aanwezig op FEEL HOME. Aan de inkom staan een reeks aan elkaar gemonteerde caravans die binnenin een soort loft worden waar tal van activiteiten zullen plaats vinden. Op de achterkant van een groot reclamepaneel tegenover het cultuurcentrum – op de plaats waar binnenkort een nieuwe woonsite wordt gebouwd – bouwt Karl Philips samen met onze technici een opvouwbare woonst voor daklozen. De schuilplaats is vergelijkbaar met een enveloppe die openklapt als een pop-up kit waarin kan worden overnacht. Karl Philips is een jonge kunstenaar die al jaren kunst maakt vanuit de strategie om met “niets” in onze samenleving te kunnen overleven. Hij zoekt in de stad de nutsvoorzieningen op die gratis beschikbaar zijn, zoals punten en plaatsen waar elektriciteit, water en op het nippertje “versheidvervallen” voedsel kan worden gerecupereerd. Het werk van de jonge Karl Philips stelt vragen over de autonomie en waardevrijheid van de meeste hedendaagse kunst. Karl Philips (over)leeft zelf in een camper en bewijst dat de kunstenaar op een straffe “ervaringsgerichte” manier deel en stem kan worden van diegenen die in onze samenleving aan de zijkant staan en leven.
Cocurator Marie Pok wist voor FEEL HOME werk van de beste designers naar het cultuurcentrum Strombeek te halen waarin ze aantoont dat design niet, zoals het cliché het wil, zich alleen maar zou bezighouden met decoratie en verfraaiing. Tentoonstellingen in de grote culturele huizen, soms waanzinnige prijzen in prestigieuze galeries en op veilingen; de industriële vormgeving heeft duidelijk zijn weg gevonden naar de kunstverspreiding.
Pionier hierin is Gaetano Pesce (1939); deze veelzijdige kunstenaar die architectuur studeerde aan de faculteit van Venetië omschrijft zichzelf liever als een architect-kunstenaar-vormgever. Zijn werk omvat zowel uitgegeven werken, unieke stukken, zijn zogenaamde “diversified series”, kunstwerken en performances. Zijn vormentaal wordt gekenmerkt door experimentele synthetische materialen die er redelijk “gebricoleerd” uitzien. Zijn meubelontwerpen en interieurs worden door hun expressiviteit ontdaan van de in wezen vaak koude, anonieme, monolithische en steriele kenmerken van industriële ontwerpen, maar stralen optimisme, sensualiteit uit, en dragen verrassingelementen en vrouwelijke trekken in zich.
Ook Ron Arad (1951), die zijn werk steeds duurder ziet verkopen, beweegt zich als designer met gemak in de kunstwereld. Zijn stoelen hebben een zeer lyrisch en sculpturaal karakter, en zijn een toonbeeld van hedendaags meubilair, maar zijn evenzeer gegeerd als collectiestukken. Galerie Mourmans bracht zowel unieke stukken als beperkte oplages uit.
De kratkast in blauw polystereen van Jurgen Bey (1965) daarentegen komt uit een hele andere hoek. Bey – die in 1989 afstudeerde aan de academie van Eindhoven – staat wereldwijd bekend om zijn ontwerpen die hun inspiratie vinden bij recyclage, stilte en poëzie. Zijn drijfveer ligt in de zoektocht naar schoonheid in de meest alledaagse dingen.
Julien Carretero studeerde eveneens aan de befaamde Design Academy in Eindhoven. In 2007 won hij de Prix SEB op de “Design Parade 02” in het Zuid-Franse Hyères en sindsdien vond hij zijn weg naar verschillende galeries en volgen de tentoonstellingen elkaar op. De in een kooi gehangen ventilator maakt deel uit van zijn jury-eindwerk.
Marie Pok (directeur September Design Brussel) Luk Lambrecht (curator CC Strombeek)
FEEL HOME van 09-04-2010 tot 10-05-2010 Cultuurcentrum Strombeek Gemeenteplein z/n 1853 Grimbergen van 10 tot 20 uur gratis
vernissage vrijdag 9 april vanaf 20 uur lounge muziek: DJ KAISAR
