Kandelaar in de vorm van
Simson die een leeuw temt, 1250, Brons of messing 34 x 20,5 cm
De langharige jongeman op de leeuw is Simson, de legendarische held uit de
bijbel. Hij draagt de kaarsenhouder op zijn rug. De bronzen kandelaar is omstreeks 1250 vervaardigd in de Maasstreek. Het beeldje is gegoten. De details, zoals de zigzag gestreepte kousen van de held en de maanhaartjes van de leeuw, zijn in het brons uitgestoken.
Simson was een krachtpatser die veel heldendaden verrichtte. Een van zijn wapenfeiten was het gevecht met de leeuw. Als jongeman werd hij aangevallen door een leeuw. Hij doodde de leeuw door met blote handen diens kaken open te sperren. Het geheim van zijn geweldige kracht lag in zijn haardos, die nooit geknipt mocht worden. Daarom wordt Simson altijd afgebeeld met lange haren. Het gevecht is speels weergegeven: de held oogt eerder sierlijk dan gespierd. De doodsnood van de leeuw is alleen te zien aan zijn tong, die hij ver uit zijn bek laat hangen.De grote paaskandelaar die Andrea Riccio (1470-1532) tussen 1507 en 1516 voor de Sant’Antonio in Padua maakte kan als een sleutelstuk van de
Italiaanse Renaissance-
sculptuur worden beschouwd:
elementen van dit complexe kunstwerk werden zowel door Riccio zelf als door latere
kunstenaars herhaaldelijk opgenomen in hun werk. Bij deze kandelaar is sprake van een zorgvuldig uitgewerkte
iconografie, waarbij Riccio mogelijk invloed heeft ondergaan van het
humanistische gedachtegoed van de
universiteit van de stad. In de paaskandelaar zijn verwijzingen naar de
Griekse,
Romeinse en
Egyptische godsdiensten opgenomen.
Een van de prominentste beeldmotieven van dit werk, de geketende sater, zou in het
Cinquecento uitgroeien tot een waar topos. Riccio baseerde zich voor dit beeldmotief, net als voor vele van de andere elementen van de kandelaar, op de
antieke kunst. In dit geval was dit mogelijk een schildering in het
Domus Aurea van Nero3 of een antieke gem uit de collectie van Lorenzo de’
Medici waarop Marsyas, geketend aan een boomstronk, is afgebeeld. - (
www.rijksmuseum.nl)
